سبک‌شناسی لایه‌ای اشعار فرخی یزدی با تکیه بر کتاب سبک‌شناسی دکتر فتوحی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای تخصصی زبان و ادبیات فارسی، دانشکده علوم انسانی، واحد شهرکرد، دانشگاه آزاد اسلامی، شهرکرد، ایران.

2 دانشیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده علوم انسانی، واحد شهرکرد، دانشگاه آزاد اسلامی، شهرکرد، ایران. (نویسنده مسئول)

3 استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده علوم انسانی، واحد شهرکرد، دانشگاه آزاد اسلامی، شهرکرد، ایران.

10.22075/jlrs.2022.25741.2022

چکیده

سبک‌شناسی لایه‌ای شیوه‌ای از سبک‌شناسی معاصر است که آثار را به شیوۀ درون‌متنی و بر اساس لایه‌های به وجود آورنده(واژگانی، آوایی، نحویی، بلاغی و ایدئولوژیک)، بررسی و تحلیل می‌کند. با بهره‌گیری از سبک‌شناسی لایه‌ای، می‌توان به ویژگی‌های سبک فردی، اندیشه‌ها و ایدئولوژی حاکم بر متن شاعر یا نویسنده دست‌یافت. سؤال اصلی پژوهش این است که چگونه می‌توان ویژگی‌های سبکی شعر فرخی را با بهره‌گیری از سبک‌شناسی لایه‌ای بررسی و مشخص کرد؟ این پژوهش به شیوۀ توصیفی- تحلیلی و روش کتابخانه‌ای به بررسی ویژگی‌های سبکی دیوان اشعار فرخی با رویکرد سبک‌شناسی لایه‌ای می‌پردازد. پس از تحلیل و بررسی از ویژگی‌های سبک فردی فرخی در لایة واژگانی، بسامد واژگان حسی، شکوهمند با رمزگان ساختاری قابل ذکر است. از ویژگی سبکی لایة نحوی می‌توان به جابجایی از نحو معیار، تأکید بر فعل و نهاد، به‌عنوان ادوات آن، اشاره کرد که به شکل‌گیری سبک پیوسته و فعّال نحوی منجر شده است. با بررسی لایة نحوی در بخش‌های کیفیّت واژه‌گزینی، چیدمان نشان‌دار، سبک و ساختمان جملات و ... هر بخش ویژگی سبکی ویژه‌ای دارند. فعل و نهاد بیشترین جابجایی را در سطح جملات داشته‌ و بسامد جملات مرکب و ساده، سبب سبک تلفیقی شده است. ساختمان جملات دارای پیوستگی بلاغی هستند. در بخش وجهیّت افعال، وجه اخباری و سپس عاطفی و امری بسامد بالایی دارند. در وجهیّت قید، قیدهای زمان و حالت دارای بسامدی بالا هستند. در بخش صدای دستوری، متن به واسطة بسامد افعال متعدی و شبه مجهول دارای صدایی فعّال است و همچنین صدای رسا آخرین مؤلفة صدای سبک در فرخی است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Stylistics of layers of Farrokhi Yazdi's poems based on Dr. Fotouhi's stylistics

نویسندگان [English]

  • Alamdar Zinatpour 1
  • Amir Hosain Hemmati 2
  • Mazaher Nikkhah 3
1 PhD Student, Faculty of Humanities, Shahrekord Branch, Islamic Azad University, Shahrekord, Iran.
2 Associate Professor of Persian Language and Literature, Faculty of Humanities, Shahrekord Branch, Islamic Azad University, Shahrekord, Iran.
3 Assistant Professor of Persian Language and Literature, Faculty of Humanities, Shahrekord Branch, Islamic Azad University, Shahrekord, Iran.
چکیده [English]

Layered stylistics is a method of contemporary stylistics that examines and analyzes works in a textual manner and based on the layers that create (lexical, phonetic, syntactic, rhetorical and ideological). Using layered stylistics, one can achieve the characteristics of individual style, thoughts and ideology that govern the text of the poet or writer. The main question of the research is how to study and determine the stylistic features of Farokhi's poetry using layered stylistics. Research.This research uses a descriptive-analytical method and a library method to study the stylistic features of Farrokhi Yazdi's poetry collection with a layered stylistic approach.After analyzing the characteristics of Farrokhi's individual style in the lexical layer, the frequency of sensory, glorious (glorious and non-vulgar) words with structural codes can be mentioned.From the stylistic feature of the syntactic layer, we can point to the shift from the standard syntax, emphasis on the verb and the complement of the verb, as its tools, which has led to the formation of a continuous and active syntactic style. By examining the syntactic layer in the sections of word quality, markup layout, style and structure of sentences, etc., each section has a special stylistic feature. The verb and the institution have the most displacement in the sentence level and the frequency of compound and simple sentences has caused the combined style. Sentence structures have rhetorical continuity. In the aspect of verbs, they have a predictive and then an emotional aspect and a high frequency. In terms of constraints, time and state constraints have a high frequency. In the grammatical sound section, the text has an active sound due to the frequency of transitive and quasi-unknown verbs, and also the expressive voice is the last component of light sound in Farrokhi.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Farrokhi Yazdi
  • Poetry Divan
  • Layered stylistics
  • Critical discourse analysis